de camiño co carro

Chegando a Vilar, Pantón, último cuarto do século XX.

descansando

Descansando, Pantón, último cuarto do século XX.

coas ovellas (Pantón)

Ferreira de Pantón, último cuarto do século XX.

facendo o pan (Pantón)

Ferreira de Pantón, último cuarto do século XX.

as monxas de Ferreira, Fronilde de Lemos e a "virxe do bocio"

Mosteiro cisterciense feminino de Santa María de Ferreira.

Ferreira de Pantón.

Fundado no s. X, foi mosteiro dúplice ata o século XII, cando en 1175, tras un periodo de decadencia, a condesa Fronilde de Lemos restaura aquí a vida monástica, sendo dende entón mosteiro feminino, primeiro bieito e logo cisterciense, que en 1600 se integra na Congregación de Castela.

É o único mosteiro feminino do Císter con vida monástica en Galicia.

Conserva unha talla en madeira da Virxe e o Neno do s. XIII, que Manuel María chamaba a "virxe do bocio", por presentar un abultamento no pescozo. 

* Máis información e fotos do Mosteiro de Ferreira.

- www.juanbarros.es/Galicia/05_Monumentos/07_Monasterios/Monasterio_de_Ferreira_de_Panton.htm

- http://www.telefonica.net/web2/monasteriodeferreira/historia.htm

- http://www.culturalsacra.org/blog/2006/12/10/315/

coidando de nenos e nenas

Pantón, anos 80.

trobador, xoglar e soldadeira no mosteiro de Ferreira

Canzorros da igrexa do mosteiro de Santa María de Ferreira de Pantón, que representan un grupo trobadoresco - de esquerda a dereita -: trobador, xoglar e soldadeira.

Mosteiro de Santa María de Ferreira de Pantón.

* Para máis información sobre as soldadeiras e a lírica galego-portuguesa, consulte outra entrada deste blog (aquí).

na viña

Chantada.

Pantón.

Sober.

familia labrega

Familia labrega.
Santiago de Castillón, Pantón (mediados do s. XX).

as xacias

O pobo dos xacios, homes e mulleres anfibios de aspecto humano, vive nas pozas máis fondas do río Miño, entre as terras lemavas e as chantadinas. 

As fermosas xacias atraen aos mozos do lugar, non só pola súa beleza, senon tamén polos tesouros que agochan no máis fondo do Miño.

Os xacios e xacias son moi semellantes a outros seres míticos nórdicos.
Tamén se conta que había mulleres-peixe no regato do Bao, en Sober.

LENDA - A xacia que casou en Vilar de Ortelle

Un veciño de Vilar de Ortelle topouse cunha fermosa xacia na beira do Miño, que lle dixo que a bautizase, para desencantarse e casar con el. Así fixeron e daquel matrimonio naceron uns nenos aos que lles gustaba tanto a auga que pasaban o tempo a bañarse no río, tanto que o pai, furioso, un día lles berrou:

- ¡Ídevos daquí, fillos dunha xacia!

Dende entón, o matrimonio nunca volveu ser feliz. Como o home estaba sempre malhumorado, a xacia decidiu marchar e volver cos da súa estirpe. Pero, os xacios, en castigo por terse feito cristiá, descuartizárona no fondo do río. Cando o marido a foi buscar, atopou tan só as entrañas da xacia flotando nas augas.

Andando o tempo, a filla máis nova daquel casamento, que era a que levaba o gando ao monte, fíxose amiga dunha xacia que viña visitala e lle regalaba graos de millo que se lle voltaban ouro na faldriqueira, ca condición de que non contase nada a ninguén, pois se non obedecía levaríana as xacias para sempre.

A nena, de nome Sabela, rematou por contarllo a seu pai e, un día que foi ao monte non regresou.

O pai marchou na súa procura e andivo ao redor do castelo de Marce por ver se aparecía, viva ou morta. 

Canso de berrar por ela, cando voltaba para a casa sen esperanza de volver ver á filla, escoitou unha voz fonda que dende o curuto do castelo lle dicía:

- Sabeliña, Sabelón,

fritida está en aceitón.

E o home renegaba daquela xacia maldita que coñecera á beira do río.